ایمنی در برابر آتش سوزی از مهمترین جنبههای طراحی و نگهداری هر ساختمان به شمار میرود. آتش سوزی نه تنها منابع مالی و زیرساختها را تهدید میکند، بلکه در درجه اول جان انسانها را به خطر میاندازد. در میان انواع راهکارهای حفاظتی، سیستم اعلام حریق جایگاهی ویژه دارد؛ زیرا اولین خط دفاعی فعال در برابر انتشار آتش و دود است. این سیستمها با تشخیص زودهنگام خطر، زمان حیاتی لازم برای تخلیه ایمن ساختمان و آغاز عملیات اطفاء حریق را فراهم میآورند.
در ساختمانهای اداری، تجاری، مسکونی، صنعتی و بیمارستانی، انتخاب نوع مناسب سیستم اعلام حریق تأثیر مستقیم بر سرعت واکنش، کارایی عملیات و کاهش خسارات دارد. سیستم اعلام حریق متعارف (Conventional Fire Alarm System) به دلیل سادگی، قابلیت اطمینان بالا و هزینه پایینتر، یکی از رایجترین و اقتصادیترین انواع سیستمهای اعلام حریق است که بهویژه در پروژههای با ابعاد کوچک تا متوسط کاربرد فراوان دارد.
سیستم اعلام حریق متعارف یک راهکار اعلام حریق مبتنی بر منطق زونبندی (Zoning Logic) است. این سیستم به جای اینکه هر قطعه (دتکتور یا شستی) را به صورت مجزا شناسایی کند، سیمکشی را به بخشهای جغرافیایی مشخصی از ساختمان تقسیم میکند که هر بخش به عنوان یک زون (Zone) تعریف میشود.
زمانی که یکی از تجهیزات موجود در یک زون (مثلاً زون شماره ۳) فعال شود (به دلیل دود یا فعالسازی دستی شستی)، کنترل پنل متوجه میشود که سیگنال از طریق مدار مربوط به زون ۳ دریافت شده است. پنل مرکزی تنها موقعیت زون فعال را مشخص میکند، اما نمیتواند تشخیص دهد که کدام دتکتور یا شستی دقیقاً در آن زون باعث فعال شدن شده است.
مناسب برای ساختمانهای کوچک و متوسط
تشخیص ناحیه وقوع حریق
کاربرد در محیطهایی با نیاز کم به شناسایی دقیق
سازگار با محیط زیست و ایمن برای انسان
با ما در ارتباط باشید
در این سیستم، ساختمان به چند ناحیه یا زون تقسیم میشود و هر زون شامل تعدادی (دتکتور) دود، حرارت یا شعله و همچنین شستی اعلام حریق است. هر زون به طور جداگانه به تابلوی مرکزی اعلام حریق متصل میشود. زمانی که در یکی از زونها حریق رخ دهد، دتکتور مربوطه تغییر وضعیت داده و سیگنالی به مرکز کنترل ارسال میکند. در نتیجه، تابلوی مرکزی زون مربوطه را به حالت هشدار درمیآورد و آژیرها یا فلاشرهای متصل به سیستم فعال میشوند تا افراد را از وقوع حریق آگاه کنند.
سیستم متعارف با این فرآیند، دقت و سرعت مناسبی را برای پروژههای عمومی که تفکیک مکانی دقیق در حد یک دتکتور مدنظر نیست، فراهم میآورد.
کنترل پنل قلب سیستم است. وظیفه اصلی آن دریافت سیگنالها، پردازش وضعیت زونها، تامین انرژی مورد نیاز مدارها و فعالسازی تجهیزات هشداردهنده است.
دتکتور دود: پرکاربردترین نوع در سیستم متعارف. با عبور دود، نور داخلی آن منحرف شده و باعث فعال شدن سنسور میشود.
دتکتور حرارت : در دمای از پیش تعیین شده (معمولاً ۵۷ یا ۶۸ درجه سانتیگراد) فعال میشود.
دتکتور شعله: وجود شعله یا تشعشعات ناشی از آتش را در محدوده مشخص تشخیص میدهد.
این تجهیزات به کاربران اجازه میدهند که در صورت مشاهده اولیه آتشسوزی، به صورت دستی سیستم را فعال کنند. شستیها معمولاً در مسیرهای خروج اصلی نصب میشوند و مستقیماً به مدار زون خود متصل میگردند.
این تجهیزات وظیفه هشداردهی محیطی را بر عهده دارند. هنگامی که کنترل پنل سیگنال خطر را از زون دریافت میکند، جریان خروجی را به آژیرها و فلاشرها اعمال کرده و آنها را فعال میکند. در سیستم متعارف، آژیرها به صورت مشترک به پنل متصل میشوند.
سیستم متعارف بهدلیل ساختار ساده و هزینه نسبتاً پایین، در پروژههایی که نیاز به دقت بالا در موقعیتیابی حریق ندارند، بسیار مورد استفاده قرار میگیرد.
قیمت مناسب و اقتصادی: به دلیل سادگی قطعات الکترونیکی و عدم نیاز به میکروکنترلرهای پیچیده در دتکتورها، هزینه خرید تجهیزات بسیار پایینتر از سیستمهای آدرسپذیر است.
طراحی و نصب آسان: سیمکشی سادهتر بوده و نیازمندیهای فنی کمتری در محل نصب دارد، که منجر به کاهش زمان نصب میشود.
نگهداری کمهزینه و سادگی تعمیرات: عیبیابی اولیه و تعویض قطعات آسیبدیده سریع و ارزان است.
پایداری بالا در برابر نویز الکترومغناطیسی: به دلیل ماهیت ساده سیگنالدهی (تغییر جریان/مقاومت)، این سیستم معمولاً کمتر تحت تأثیر نویزهای الکتریکی محیط قرار میگیرد.
تشخیص سریع زون خطر: در لحظه وقوع حریق، سیگنال فوراً به پنل میرسد و زون فعال میشود، بدون نیاز به زمانبندیهای پروتکلی.
انطباق با استانداردهای ملی و جهانی: تجهیزات معتبر این سیستمها کاملاً منطبق بر استانداردهای بینالمللی نظیر EN54 هستند.
اگرچه این سیستم ساده و قابل فهم است، اما محدودیتهای جدی دارد که در پروژههای بزرگ یا حساس باعث بروز مشکلات میشود.
عدم تشخیص دقیق محل حریق: پنل فقط اعلام میکند در کدام زون آتش رخ داده، اما نمیتواند مشخص کند دقیقاً کدام دتکتور یا تجهیز هشدار داده است. این موضوع در ساختمانهای بزرگ باعث تأخیر در یافتن محل حادثه میشود.
کابلکشی زیاد: برای هر زون باید کابل جداگانه کشیده شود، و اگر تعداد زونها زیاد باشد، حجم کابلکشی بهطور قابلتوجهی بالا میرود.
محدودیت در مانیتورینگ و هوشمندسازی: امکان دریافت و تحلیل وضعیت سلامت تجهیزات وجود ندارد؛ مثلاً نمیتوان تشخیص داد یک دتکتور کثیف یا خراب شده است. فقط حالت «فعال» یا «غیرفعال» گزارش میشود.
نگهداری دشوار: در زمان خرابی، باید کل تجهیزات هر زون بررسی شوند تا قطعه معیوب پیدا شود؛ در حالی که در سیستم آدرسپذیر پنل دقیقاً قطعه خراب را معرفی میکند.
ساختار و نحوه سیمکشی: در سیستم متعارف، ساختمان به چند زون تقسیم میشود و تمام دتکتورها و شستیهای هر زون روی یک مدار جداگانه به پنل وصل هستند. هر زون تنها بهصورت عمومی شناخته میشود.
اما در سیستم آدرسپذیر، تمام دتکتورها و تجهیزات در قالب یک حلقه (لوپ) به پنل وصل میشوند و هر تجهیز دارای یک آدرس یا شناسه اختصاصی است. این یعنی پنل میداند دقیقاً کدام دتکتور یا شستی فعال شده است.
نحوه شناسایی موقعیت حریق: سیستم متعارف فقط میگوید «حریق در زون شماره ۳»، در حالی که آدرسپذیر دقیقاً مشخص میکند «دتکتور دود شماره ۱۲ – اتاق سرور». تشخیص محل حریق در متعارف کلی است، ولی در آدرسپذیر کاملاً دقیق و سریع.
نوع عملکرد و هوشمندی: در نوع متعارف، تجهیزات فقط در حالت فعال یا غیرفعال کار میکنند و اطلاعات محدود دارند.
در آدرسپذیر، هر تجهیز هوشمند است؛ وضعیت خود را بهطور مداوم برای پنل ارسال میکند. بنابراین امکان نظارت دائم بر سلامت سیستم وجود دارد.
سرعت تشخیص و واکنش: سیستم آدرسپذیر سریعتر هشدار میدهد، چون هر تجهیز مستقل بررسی میشود. در متعارف، بررسی محدود به سطح زون بوده و در نتیجه واکنش کمی کندتر است.
هزینه نصب و نگهداری: نوع متعارف هزینه اولیه پایینتری دارد چون تجهیزات سادهتر و کابلکشی بیشتری استفاده میکند. نوع آدرسپذیر گرچه در ابتدا گرانتر است، اما در نگهداری و تعمیر، مقرونبهصرفهتر است زیرا پنل خودش خطا را شناسایی و مکان دقیق را اعلام میکند.
سیستم اعلام حریق متعارف، ستون فقرات بسیاری از تأسیسات ایمنی در سراسر جهان است. این سیستم با تکیه بر منطق زونبندی، یک راهحل مطمئن، مؤثر و مقرونبهصرفه برای افزایش ایمنی ساختمانها فراهم میآورد. اگرچه سیستمهای آدرسپذیر در پروژههای بسیار بزرگ و پیچیده برتری دارند، اما برای اکثریت ساختمانهای با مقیاس کوچک تا متوسط، عملکرد ساده، نصب سریع و هزینه پایین سیستم متعارف آن را به انتخابی ایدهآل تبدیل میکند.
شرکت ایران اطفا مجری مطمئن و با تجربه برای نصب و راهاندازی سیستمها اعلام حریق متعارف میباشد ایران اطفا به شما کمک میکند تا در برابر آتش سوزی ایمن باشید. بهترین قیمت، بالاترین کیفیت را با ما تجربه کنید.
خیر، برای ساختمانهای بزرگ که نیاز به تفکیک دقیق آتش در سطح هر اتاق یا دهانه ورودی دارند، سیستم آدرسپذیر توصیه میشود. در یک سیستم متعارف، اگر یک زون شامل کل یک طبقه باشد، عملیات تخلیه ممکن است کندتر آغاز شود زیرا دقیقاً محل خطر مشخص نیست.
با نگهداری و سرویس دورهای (معمولاً شش ماه یکبار)، عمر مفید تجهیزات اصلی (پنل و دتکتورها) معمولاً بین ۵ تا ۸ سال است. نگهداری شامل تمیز کردن دتکتورها از گرد و غبار و تست منظم عملکرد میباشد.
بله، در طراحیهای پیچیده، این امکان وجود دارد. به عنوان مثال، میتوان بخش اداری کوچک را با سیستم متعارف پوشش داد و بخش حساس مانند اتاق سرور یا انبار مواد شیمیایی را با یک سیستم آدرسپذیر مجزا تجهیز کرد، که هر دو به یک سیستم مدیریت مرکزی (در صورت نیاز) متصل میشوند.
انتخاب باید بر اساس کاربری ساختمان، متراژ، تعداد طبقات، ماهیت فضاهای مورد حفاظت (مثل وجود انبارهای مواد قابل اشتعال) و بودجه پروژه انجام شود. بهترین روش، مشاوره با کارشناسان خالقیشاپ است تا با در نظر گرفتن تمامی متغیرها، یک سیستم بهینه و منطبق با ضوابط ارائه شود.
در حالت نرمال، جریان بسیار پایین است (مثلاً زیر ۵ میلیآمپر). هنگامی که یک دتکتور فعال میشود، جریان مصرفی زون به دلیل عبور از مدار سنسور فعال شده، به شدت افزایش مییابد (گاهی تا چند برابر حالت نرمال)، که این افزایش به عنوان سیگنال حریق توسط پنل تفسیر میشود.
در حافظه موقت کپی شد
